Aντίστροφη μέτρηση



 17 Μαρτίου 2003: Πολεμικό συμβούλιο, των ηγετών των ΗΠΑ Τζόρτζ Γουίλιαμ Μπους, της Αγγλιας Τόνι Μπλέρ, της Ισπανίας Χοσέ Μαρία Αθνάρ και της Πορτογαλίας Ντουράο Μπαρόζο, στις Αζόρες, για να ληφθούν αποφάσεις σχετικά με την επιθεση στο Ιράκ.

Η πορεία προς τον πόλεμο

Οι πρώτες βόμβες στο Ιράκ άρχισαν να πέφτουν την Πέμπτη 20 Μαρτίου 2003. Και ενώ ο πόλεμος θα συνεχίζεται, χωρίς κανένας να μπορεί να πει για πόσο καιρό, το ερώτημα που απασχολεί, ωστόσο, όλους είναι αν ήταν όντως αναπόφευκτος, αν η διπλωματία θα μπορούσε να σταθεί ικανή να σταματήσει αυτή την τρέλα.



Η απάντηση δεν είναι εύκολη. Ο Σαντάμ Χουσέιν μετά την πρώτη "Καταιγίδα της Ερήμου" μπήκε στο στόχαστρο των ΗΠΑ. Τα πράγματα, όμως, άρχισαν να "τρέχουν" μετά την 11 Σεπτεμβρίου. Μια ημερομηνία σταθμός, αφού στη συνέχεια οι ΗΠΑ προβάλλοντας τη δικαιολογία της αυτοάμυνας ενέτειναν τον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας.

Στο διάγγελμά του προς το αμερικανικό έθνος, στις αρχές του 2002, ο Αμερικανός πρόεδρος Τζορτζ Ο. Μπους ήταν σαφής. Ο πλανήτης απειλείται από κράτη που σχηματίζουν έναν "’ξονα του Κακού", είπε, και κανείς δεν εξεπλάγη που δίπλα στο Ιράν και τη Βόρεια Κορέα βρέθηκε το "διαβολικό" για τις ΗΠΑ καθεστώς του Σαντάμ Χουσεΐν. Η αντίστροφη μέτρηση για την ανατροπή του επί δύο δεκαετίες προέδρου του Ιράκ όμως είχε αρχίσει νωρίτερα...

Ο Σαντάμ Χουσέιν κηρύσσεται ο νούμερο δυο εχθρός, δεύτερος στη λίστα μετά τον Οσάμα μπιν Λάντεν. Κατηγορείται ότι δεν έχει αφοπλισθεί, ότι κρύβει όπλα μαζικής καταστροφής, ότι περιθάλπει τρομοκράτες και ότι έχει σχέσεις με την αλ Κάιντα.

Η ανατροπή του επί δύο δεκαετίες προέδρου του Ιράκ αποτελεί, το τελευταίο χρονικό διάστημα, στρατηγικό στόχο της Ουάσινγκτον. Ένα σχέδιο που τώρα μπήκε στην τελική του ευθεία.

Τους τελευταίους μήνες υπήρξαμε μάρτυρες μιας θεαματικής παρτίδας πόκερ. Στο ένα στρατόπεδο ΗΠΑ, Βρετανία, Ισπανία και άλλες χώρες που δειλά δειλά τάσσονται σε αυτό το συνασπισμό. Στον αντίποδα η Γερμανία και η Γαλλία, η παλιά Ευρώπη όπως τις αποκάλεσε ο αμερικανός υπουργός ’μυνας, Ντόναλντ Ράμσφελντ, μαζί με τη Ρωσία, την Κίνα και τις περισσότερες χώρες. Βαθιά διχασμένη και η κοινή γνώμη. Από τη μια οι πολίτες που προτάσσουν τη δύναμη της διπλωματίας και από την άλλη οι πολίτες που εμμένουν στον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας.

Ώρες πολέμου, λοιπόν και η διεθνής κοινότητα διερωτάται γιατί η διπλωματία απέτυχε. Και πως να μην συνέβαινε κάτι τέτοιο, όταν χώρες όπως η ΗΠΑ και η Βρετανία παρουσιάστηκαν αποφασισμένες να αγνοήσουν τον Οργανισμό Ηνωμένο Εθνών αλλά και την Ευρωπαϊκή Ένωση, που μάταια προσπάθησαν να ματαιώσουν αυτόν τον πόλεμο.

Στην περίπτωση του Iράκ δεν θα έχουμε να κάνουμε απλώς με έναν πόλεμο που απλά δεν θα έχει νομιμοποιηθεί από τον OHE. Οι ΗΠΑ αρνούνται να αποδεχθούν την αρμοδιότητα του OHE να καθορίζει ποιος πόλεμος είναι νόμιμος για τη διεθνή κοινότητα, πράγμα που στην ουσία καθιστά τον διεθνή Οργανισμό απολύτως ανυπόληπτο και ουσιαστικά άνευ αντικειμένου ύπαρξης.
Όσον αφορά την ΕΕ τα πράγματα δεν ήταν καλύτερα.

Το σχίσμα μεταξύ των χωρών που συντάσσονται στο πλευρό των ΗΠΑ και αυτών που αντιδρούν στον πόλεμο είναι τόσο μεγάλο που έκανε αρκετούς να μιλήσουν για διαιρεμένη και εν πολλοίς κουτσουρεμένη Ευρώπη. Όσο και αν προσπάθησε η ελληνική προεδρία να διασώσει τη κύρος της ΕΕ, η αλήθεια είναι ότι ποτέ άλλοτε η Ένωση δεν ήταν τόσο διαιρεμένη.


 

   19 Μαρτίου 2003: Το Συμβούλιο Ασφαλείας συνεδρίασε μετά από αίτημα της Γαλλίας, της Ρωσίας και της Γερμανίας. O πόλεμος είναι αναπόφευκτος.

18 Μαρτίου 2003: Ο αμερικανός πρόεδρος, Τζορτζ Μπους απηύθυνε τελεσίγραφο στον Σαντάμ Χουσέιν και τους γιους του. "Έχετε 48 ώρες για να εγκαταλείψετε το Ιράκ". Η απάντηση ήρθε το ίδιο σκληρή. Ο Σαντάμ διεμήνυσε ότι δεν πρόκειται να φύγει και ότι είναι έτοιμος για μια "αιματηρή μάχη".

18 Μαρτίου 2003:Τη "μάχη" της πολιτικής του καριέρας "έπαιξε" ο Τόνι Μπλερ όταν δεκάδες μέλη του κόμματος του στράφηκαν εναντίον της απόφασης σύμπλευσης με τις ΗΠΑ, ενώ αρκετά κυβερνητικά στελέχη με μπροστάρη τον Ρόμπιν Κουκ παραιτήθηκαν.

10 Μαρτίου 2003: Ο Πάπας έκανε έκκληση για ειρήνη. "Η επιλογή μεταξύ ειρήνης και πολέμου είναι μια επιλογή μεταξύ του Καλού και του Κακού".

25 Φεβρουαρίου 2003: Πριν το δεύτερο ψήφισμα του ΟΗΕ. ΗΠΑ, Βρετανία και Ισπανία από το ένα μέρος, Γαλλία, Γερμανία, Κίνα και Ρωσία από το άλλο.

21 Φεβρουαρίου 2003: Με πυρετώδη ρυθμό συνεχίζονται οι πολεμικές προετοιμασίες. Ο Ντόναλντ Ράμσφελντ δήλωσε: "Είμαστε έτοιμοι για την εισβολή στο Ιράκ".

15 Φεβρουαρίου 2003: Η μέρα που όλος ο πλανήτης ένωσε τη φωνή του υπέρ της ειρήνης. Εκατομμύρια πολίτες σε περισσότερες από 300 πόλεις φώναξαν όχι στον πόλεμο, συμμετέχοντας σε κάθε είδους αντιπολεμική εκδήλωση.

12 Φεβρουαρίου 2003: Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Χοσέ Μαρία Αθνάρ τάχθηκε υπέρ της στρατιωτικής επέμβασης στο Ιράκ.

11 Φεβρουαρίου 2003: Ο κινέζος πρόεδρος Ζιανγκ Ζιεμίν υποστήριξε τη θέση της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Ρωσίας. Οι χώρες του "όχι" βρήκαν ένα καλό σύμμαχο.

29 Ιανουαρίου 2003: Ο Τζον Νεγροπόντε, αμερικανός πρεσβευτής στα Η.Ε, τόνισε πως ο χρόνος για διαπραγματεύσεις εξαντλείται.

22 Ιανουαρίου 2003: Ο Γάλλος πρόεδρος, Ζακ Σιράκ και ο Γερμανός καγκελάριος, Γκέρχαρντ Σρέντερ επιβεβαίωσαν την αντίθεσή τους για στρατιωτική επέμβαση, τονίζοντας ότι δεν θα διστάσουν να θέσουν βέτο στο ΣΑ.

18 Ιανουαρίου 2003: Ο επικεφαλής των επιθεωρητών του ΟΗΕ, Χανς Μπλικ κατέθεσε έκθεση με τα αποτελέσματα της έρευνας της ομάδας του στο Ιράκ. "Το Ιράκ δεν έχει συνεργαστεί αρκετά με τους επιθεωρητές του ΟΗΕ, ωστόσο δεν υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις για όπλα μαζικής καταστροφής".

14 Ιανουαρίου 2003: Νέο διάγγελμα από τον Τζορτζ Μπους. "Αρκετά έπαιξε μαζί μας ο Σαντάμ".

8 Ιανουαρίου 2003: Ο Ελ Μπαραντέι, Γενικός Διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας ζήτησε περισσότερο χρόνο για τις επιθεωρήσεις.

7 Ιανουαρίου 2003: Με αμείωτο ρυθμό συνεχίζονται οι πολεμικές προετοιμασίες. Οι ΗΠΑ μεταφέρουν στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή. Οι δυνάμεις τους εκεί φτάνουν τις 250 χιλιάδες.

30 Ιανουαρίου: Βαρύ πλήγμα για την ενότητα της ΕΕ χαρακτηρίστηκε η επιστολή "βόμβα" με την οποία οκτώ ευρωπαϊκά κράτη αψήφησαν την κοινή θέση της Ένωσης και τάχθηκαν ανοικτά στο πλευρό των ΗΠΑ.

28 Δεκεμβρίου 2002: Ο Τζορτζ Μπους χαρακτήρισε το Σαντάμ "κίνδυνο για τους γείτονές του και τον κόσμο".

20 Δεκεμβρίου 2002: Ο Χανς Μπλιξ σε έκθεση του στα Ηνωμένα Έθνη διεμήνυσε ότι δεν υπάρχουν αποδεικτικά στοιχεία εναντίον του Ιράκ.

3 Δεκεμβρίου 2002: Η τουρκική κυβέρνηση έθεσε τις στρατιωτικές της βάσεις στη διάθεση των ΗΠΑ. Η απόφαση έπρεπε όμως να επικυρωθεί από την Τουρκική Εθνοσυνέλευση, μια επικύρωση που δεν ήρθε ποτέ.

27 Νοεμβρίου 2002: Και ενώ τα σύννεφα πολέμου συνέχισαν να μαζεύονται πάνω από το Ιράκ οι επιθεωρητές του ΟΗΕ ανακοίνωσαν ικανοποιημένοι από τη συνεργασία των ιρακινών.

27 Νοεμβρίου 2002: Ο Γκέρχαρντ Σρέντερ ξεκαθάρισε ότι η χώρα του δεν θα συμμετάσχει σε ένα πόλεμο εναντίον του Ιράκ.

18 Νοεμβρίου 2002: Είκοσι επιθεωρητές των Ηνωμένων Εθνών έφθασαν στο Ιράκ.

13 Νοεμβρίου 2002: Το Ιράκ αποδέχθηκε και μάλιστα χωρίς όρους τον έλεγχο από τους επιθεωρητές του ΟΗΕ στους εξοπλισμούς του.

3 Νοεμβρίου 2002: Η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε ότι δεν θα επιτρέψει να χρησιμοποιηθούν οι στρατιωτικές της βάσεις από τους αγγλοαμερικανούς.

23 Οκτωβρίου 2002: Εκπρόσωπος του Σαντάμ δήλωσε πως ένα νέο ψήφισμα από τον ΟΗΕ θα ισοδυναμεί με κήρυξη πολέμου.

22 Οκτωβρίου 2002: Ο Ζακ Σιράκ και ο Βλαντιμίρ Πούτιν συναντήθηκαν στο Παρίσι. Αποτέλεσμα της συνάντησης ένα ηχηρό "όχι" στο προτεινόμενο αμερικανικό σχέδιο ψηφίσματος.

21 Οκτωβρίου 2002: Ο Μπους ζήτησε από τον ΟΗΕ να εγκρίνει το προσχέδιο νέου ψηφίσματος και επίσπευση των επιθεωρήσεων.

16 Οκτωβρίου 2002: Το Κογκρέσο έδωσε το πράσινο φως για πόλεμο με το Ιράκ.

27 Σεπτεμβρίου 2002: Γαλλία και Κίνα αρνήθηκαν να υποστηρίξουν τις ΗΠΑ σε επίθεση κατάμ του Ιράκ.

24 Σεπτεμβρίου 2002: Εν μέσω απειλών η ιρακινή κυβέρνηση επέτρεψε την ελεύθερη πρόσβαση στους επιθεωρητές του ΟΗΕ.

21 Σεπτεμβρίου 2002: Χάσμα απόψεων μεταξύ ΗΠΑ - Γερμανίας για το Ιράκ.

9 Σεπτεμβρίου 2002: Ο Γ.Γ του ΟΗΕ, Κόφι Ανάν, προειδοποίησε για τις συνέπειες μιας επίθεσης στο Ιράκ.

7 Αυγούστου 2002: Εκατέρωθεν απειλές.

19 Ιουλίου 2002: 5 πολίτες νεκροί και 8 τραυματίες σε επιδρομή αγγλοαμερικανικών στο Ιράκ.

14 Ιουλίου 2002: Τζορτζ Μπους και Τόνι Μπλερ συναντήθηκαν προκειμένου να ετοιμάσουν ένα σχέδιο αντιμετώπισης του Ιράκ.

13 Ιουλίου 2002: Νέοι αεροπορικοί βομβαρδισμοί αγγλοαμερικανικών στο Ιράκ.

6 Ιουλίου 2002: Ο Σαντάμ τα έβαλε με τον Μπους. "Είναι αλαζόνας, δεν μπορεί να κάνει διάλογο".

5 Ιουλίου 2002: Χωρίς αποτέλεσμα οι συζητήσεις μεταξύ Ηνωμένων Εθνών και Ιράκ για επιθεωρήσεις.

26 Ιουνίου 2002: Αγγλικά και αμερικανικά αεροπλάνα βομβάρδισαν ένα σημείο ελέγχου των δυνάμεων του Σαντάμ στο βόρειο Ιράκ.

16 Ιουνίου 2002: Σύμφωνα με δημοσίευμα της Washington Post, η CIA ανέθεσε σε πράκτορές της να καταστρώσουν σχέδιο ανατροπής του ιρακινού καθεστώτος.

3 Μαΐου 2002: Οι συζητήσεις μεταξύ της ιρακινής κυβέρνησης και επιθεωρητών του ΟΗΕ έληξαν χωρίς αίσιο αποτέλεσμα.

19 Μαρτίου 2002: Σύμφωνα με την CIA υπάρχουν αποδείξεις για σχέση της ιρακινής κυβέρνησης με μέλη της οργάνωσης Αλ Κάιντα.

28 Φεβρουαρίου 2002: Η κυβέρνηση της Βαγδάτης εξεδήλωσε την προθυμία της να δεχθεί Βρετανούς επιθεωρητές για έλεγχο όπλων μαζικής καταστροφής.

13 Φεβρουαρίου 2002: Μήνυμα Τζορτζ Μπους: "Θα λάβουμε κάθε μέτρο προκειμένου να υπερασπίσουμε τους εαυτούς μας από έθνη όπως το Ιράκ".

31 Ιανουαρίου 2002: Σε ομιλία του ο αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε ως πιθανά εχθρικά κράτη το Ιράν, το Ιράκ και τη Βόρεια Κορέα.

18 Δεκεμβρίου 2001: Ο ΥΠΑΜ των ΗΠΑ Ντόναλντ Ράμσφελντ διεμήνυσε προς πάσα κατεύθυνση ότι η χώρα του δεν έχει την ανάγκη του ΟΗΕ για να προχωρήσει σε σύγκρουση με άλλες χώρες.

27 Νοεμβρίου 2001: Οι πρώτες προειδοποιήσεις. Ο Τζορτζ Μπους με μήνυμά του στον Σαντάμ ξεκαθάρισε ότι αν δεν δεχθεί τον έλεγχο των επιθεωρητών του ΟΗΕ θα πληρώσει το τίμημα.

9 Οκτωβρίου 2001: Χιλιάδες ιρακινοί κατεβαίνουν στους δρόμους διαμαρτυρόμενοι για την επίθεση κατά του Αφγανιστάν.

20 Σεπτεμβρίου 2001: Αγγλοαμερικανικά αεροπλάνα βομβάρδισαν δύο συστοιχίες αντιαεροπορικών πυραύλων στο νότιο Ιράκ.

11 Σεπτεμβρίου 2001: Η αρχή του τέλους. Η επίθεση στους δίδυμους πύργους.