|
|
|
1995 |
Η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών αύξησε την ανάμιξη της στο Κυπριακό με το διορισμό από τον Πρόεδρο Κλίντον του Ρίτσαρντ Μπίτι ως Ειδικού του Απεσταλμένου για το Κυπριακό. Ο Ρίτσαρντ Μπίτι μαζί με τον Υφυπουργό Εξωτερικών Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, συνοδευόμενοι από τον Ειδικό Συντονιστή για το Κυπριακό στο Αμερικανικό Υπουργείο Εξωτερικών Τζέημς Γουίλλιαμ, επισκέφθηκαν το τρίγωνο Λευκωσίας, Αθηνών, Άγκυρας στις αρχές του 1995 σε μια προσπάθεια άρσης του αδιεξόδου.
Για λόγους εντυπωσιασμού του Προεδρικού Απεσταλμένου, εν όψει της πρώτης επίσκεψης του στην Κύπρο στις 21 Ιανουαρίου 1995, ο Ραούφ Ντενκτάς υπέβαλε στον Αναπληρωτή Ειδικό Αντιπρόσωπο του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών στην Λευκωσία έγγραφο από 14 σημεία με ιδέες για τη λύση του Κυπριακού. Ο Πρόεδρος Κληρίδης, απέρριψε τη θέση του κ. Ντενκτάς ότι το θέμα της ένταξης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα έπρεπε να συζητηθεί μετά τη συμφωνία και επεσήμανε ότι η ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα είχε θετική επίδραση στις προοπτικές μιας συμφωνίας. Διαφώνησε επίσης με την πρόταση του κ. Ντενκτάς για εφαρμογή του πακέτου των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης πριν από τις συνομιλίες πάνω στην ουσία του Κυπριακού. Αναφορικά με την πρόταση του κ. Ντενκτάς για την υπογραφή συμφωνίας μη επιθέσεως, ο Πρόεδρος Κληρίδης υπενθύμισε την πρόταση του για πλήρη αποστρατικοποίηση της Κύπρου. Τέλος υπέδειξε τις ουσιαστικές διαφορές μεταξύ των δύο πλευρών σε θεμελιώδη ζητήματα του Κυπριακού όπως το εδαφικό και συνταγματικό, το θέμα των εποίκων και τη συνθήκη εγγυήσεως.
Στο μεταξύ, αμερικανό-βρετανική πρωτοβουλία στο Κυπριακό αναλήφθηκε το Μάιο του 1995. Η πρωτοβουλία άρχισε μετά από συνάντηση στην Ουάσιγκτον, στις 29 Απριλίου 1995, του Προέδρου Κλίντον και της Πρωθυπουργού της Τουρκίας Τανσού Τσιλέρ, κατά την οποία η κα. Τσιλέρ εμφανίστηκε να υπόσχεται ότι θα εργαστεί για γρήγορη πρόοδο στις συνομιλίες.
Στις 5 και 7 Μαίου ο Πρόεδρος Κληρίδης είχε συναντήσεις στο Λονδίνο με τον τότε Βρετανό Υπουργό Εξωτερικών Ντάγκλας Χερτ και με τον Υφυπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, μετά από τις οποίες ο Πρόεδρος Κληρίδης φάνηκε ότι θα ήταν διατεθειμένος να αποδεχθεί, κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις, τη χρήση της μυστικής διπλωματίας στη διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού. Ανέφερε επίσης ότι αποδεχόταν την κοινή αμερικανό-βρετανική πρωτοβουλία δεδομένου ότι δεν θα αντικαθιστούσε τη διαδικασία των Ηνωμένων Εθνών.
Οι πιο πάνω εξελίξεις, σε συνδυασμό με μια νέα προσπάθεια των απεσταλμένων των Ηνωμένων Εθνών μεταξύ Αθηνών, Άγκυρας και Λευκωσίας, από τις 15-18 Μαίου 1995, οδήγησαν σε μια σειρά εμπιστευτικών συναντήσεων στο Λονδίνο, μεταξύ εκπροσώπων των δύο κοινοτήτων καθώς και της Βρετανίας και των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο σκοπός των συναντήσεων, οι οποίες διάρκεσαν από τις 21-24 Μαίου, ήταν να διερευνηθεί κατά πόσο οι απόψεις των δύο πλευρών στα βασικά ζητήματα θα μπορούσαν να προσεγγίσουν ώστε να επαναληφθούν επίσημες συνομιλίες. Σχολιάζοντας τα αποτελέσματα των συναντήσεων αυτών, ο Πρόεδρος Κληρίδης είπε ότι αυτές κατέδειξαν ότι δεν υπάρχει μετακίνηση από τις αδιάλλακτες θέσεις της τουρκοκυπριακής πλευράς και πρόσθεσε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά δεν θα προσερχόταν σε άμεσες συνομιλίες αν δεν υπήρχε προσέγγιση απόψεων στις βασικές πτυχές του Κυπριακού, που ήταν το θέμα της κυριαρχίας, η ένταξη της Κύπρου στην Ευρώπη, η αποστρατικοποίηση της Κύπρου, οι μελλοντικές εγγυήσεις, η πολιτική ισότητα και η εδαφική πτυχή. |
|
