|

Την Τετάρτη 16 Ιανουαρίου 2002 άρχισαν απευθείας συνομιλίες για την επίλυση του Κυπριακού μεταξύ του Προέδρου της Δημοκρατίας Γλαύκου Κληρίδη και του Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς, υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών. Οι δύο ηγέτες
συμφωνήθηκε να συναντώνται μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας
στην παρουσία του Ειδικού
Απεσταλμένου του ΟΗΕ για το Κυπριακό, Άλβαρο ντε Σότο.
Tρίτη 19 Φεβρουαρίου 2002: Αυλαία, χωρίς
πρόοδο, στον πρώτο γύρο των
απευθείας συνομιλιών Κληρίδη - Ντενκτάς
Χωρίς κανένα ίχνος προόδου ολοκληρώθηκε το
βράδυ της Τρίτης ο πρώτος γύρος των απευθείας συνομιλιών που άρχισαν στις 16 Ιανουαρίου, 2002, μεταξύ του Προέδρου Κληρίδη και του Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς. Τα τακτικά τετ-α-τετ
(14 συνολικά στον πρώτο γύρο), του προέδρου της Δημοκρατίας και του ηγέτη των Τουρκοκυπρίων, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, θα επαναρχίσουν την Παρασκευή 1η Μαρτίου και θα λαμβάνουν χώρα κάθε Τρίτη απόγευμα και κάθε Παρασκευή πρωί.
Σύμφωνα με πληροφορίες ο πρώτος κύκλος των απευθείας συνομιλιών στο Κυπριακό ολοκληρώθηκε με τη συζήτηση του εδαφικού, προσφυγικού και περιουσιών. Η συζήτηση κατά τη διάρκεια της τελευταίας συνάντησης επικεντρώθηκε στις θέσεις που έχουν εκατέρωθεν κατατεθεί με την υποβολή την περασμένη Πέμπτη εγγράφων επί του εδαφικού και του προσφυγικού (περιουσίες).
Η προσοχή όλων είναι τώρα στραμμένη στο δεύτερο γύρο και οι προσπάθειες στο χρονικό διάστημα μέχρι την επανάληψη των συναντήσεων θα εστιασθούν στην ανάγκη να αρχίσουν ουσιαστικές διαπραγματεύσεις. Μέχρι τώρα δεν υπήρξαν αποτελέσματα κατά τις συζητήσεις που έγιναν επί όλων των πτυχών του Κυπριακού. Αντίθετα, η τουρκική πλευρά παρουσιάσθηκε με μαξιμαλιστικές θέσεις και τοποθετήσεις που διευρύνουν το χάσμα των απόψεων μεταξύ των δυο πλευρών.
Ανυποχώρητος ο Ντενκτάς
Σύμφωνα με εκτιμήσεις ξένων διπλωματών, η τουρκική πλευρά επιμένει σε μια βασική θέση, από την οποία δεν αναμένεται να υπαναχωρήσει. Επιμένει σε λύση δυο κρατών, τα οποία θα εκπροσωπούνται ενιαία στο εξωτερικό. Η θέση αυτή αποτελεί και το βασικό εμπόδιο για να προχωρήσει η διαπραγμάτευση σε ουσιαστική φάση καθότι η ελληνική πλευρά επιμένει σε λύση ομόσπονδου κράτους.
Πληροφορίες αναφέρουν πως δεν αποκλείεται να υπάρξει και σύναξη των ξένων μεσολαβητών για συντονισμό ενεργειών. Ήδη θεωρείται σίγουρο ότι ο κ. ντε Σότο θα ενημερώσει ενδελεχώς τον ειδικό συντονιστή για το Κυπριακό στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ Τόμας Γουέστον, ο οποίος θα περιοδεύσει σε Αθήνα, Άγκυρα, Βρυξέλλες και Βερολίνο από την 26η Φεβρουαρίου.
Συνάντηση αναμένεται να έχει και με τον λόρδο Χάνει, με τον οποίο συναντήθηκε την περασμένη εβδομάδα, κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του Βρετανού απεσταλμένου στη Λευκωσία.
Τι λέει ο Ντε Σότο
Από την πλευρά του ο Ειδικός Σύμβουλος του ΓΓ του ΟΗΕ για το Κυπριακό Αλβαρο ντε Σότο κάλεσε την ε/κ και την τ/κ πλευρά να μελετήσουν σοβαρά τα όσα έχουν λεχθεί στο τραπέζι των απευθείας συνομιλιών τις τελευταίες εβδομάδες και να προσπαθήσουν να ικανοποιήσουν τις ανησυχίες και φόβους που έχει η κάθε πλευρά.
Ο ανώτερος αξιωματούχος των ΗΕ εξέφρασε την ελπίδα ότι με την επανέναρξη του διαλόγου την 1η Μαρτίου οι δύο πλευρές θα επιστρέψουν "με ανανεωμένο πνεύμα κατανόησης και συμβιβασμού, καθώς και με την αίσθηση του επείγοντος".
Ανακοίνωση της πρεσβείας των ΗΠΑ
Εξάλλου, εκπρόσωπος της Αμερικανικής πρεσβείας στη Λευκωσία προέβη αργά το απόγευμα σε δηλώσεις αναφορικά με τις εξελίξεις στο Κυπριακό. "Οι ΗΠΑ δεν προωθούν ενδιάμεση συμφωνία στο Κυπριακό", δήλωσε ο εκπρόσωπος σημειώνοντας παράλληλα πως "οι Ηνωμένες Πολιτείες πιστεύουν πως η καλύτερη λύση για την Κύπρο είναι μια συνολική διευθέτηση" του προβλήματος.
"Οι ΗΠΑ πιστεύουν ότι η καλύτερη λύση για την Κύπρο είναι μια συνολική διευθέτηση. Δεν προωθούμε μια ενδιάμεση συμφωνία", ανέφερε ο εκπρόσωπος της πρεσβείας.
Παρασκευή 15 Φεβρουαρίου 2002: Ολοκληρώθηκε η 13η συνάντηση Κληρίδη - Ντενκτάς
Ολοκληρώθηκε γύρω στις 6.30 το απόγευμα η 13η και προτελευταία συνάντηση του πρώτου γύρου των απευθείας συνομιλιών για το Κυπριακό, μεταξύ του Προέδρου της Δημοκρατίας Γλαύκου Κληρίδη και του Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς. Η σημερινή συνάντηση διήρκησε μιάμιση περίπου ώρα.
Παρασκευή 8 Φεβρουαρίου 2002: Συζήτησαν το εδαφικό
Το εδαφικό συζήτησαν ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Γλαύκος Κληρίδης και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ραούφ Ντενκτάς, κατά την ενδέκατη συνάντησή τους. Η συνάντηση της Παρασκευής άρχισε ενωρίτερα από τη συνηθισμένη ώρα του καθιερωμένου "ραντεβού" και διήρκησε περισσότερο από κάθε άλλη συνάντηση από την έναρξη των συνομιλιών στις 16 Ιανουαρίου. Η συνάντηση άρχισε γύρω στις 4.00 το απόγευμα και ολοκληρώθηκε σχεδόν δύο ώρες αργότερα, δηλαδή λίγο πριν τις 6.00 μ.μ.
Κατά τη συνάντηση συζητήθηκε το εδαφικό ενώ
άρχισε η υποβολή εγγράφων και χαρτών. Σύμφωνα με
εκτιμήσεις η τουρκική πλευρά δεν αναμένεται να δώσει ενδείξεις επί του εδαφικού αλλά θα προσπαθήσει να θέσει μια σειρά από κριτήρια που εν πολλοίς εξουδετερώνει την προοπτική επιστροφής εδαφών και παλιννόστησης προσφύγων. Οι δυο πλευρές έχουν συμφωνήσει να συζητήσουν παράλληλα με το εδαφικό και το θέμα των περιουσιών.
Στο συνταγματικό και ειδικά στο θέμα των εξουσιών, η τουρκική πλευρά επιμένει σε θέσεις που περιέχουν σαφή διαχωριστικά και διαλυτικά στοιχεία. Ειδικότερα ο κατοχικός ηγέτης, ο οποίος στηρίζεται στο έγγραφο που υπέβαλε τον Ιούνιο του 2000 στη Γενεύη, θεωρεί πως θα πρέπει "τα δυο κράτη" που δήθεν "υπάρχουν και λειτουργούν στο νησί" να διαμορφώσουν μια κοινή ομπρέλα, η οποία θα τους εκπροσωπεί στο εξωτερικό. Ωστόσο, υποστηρίζει ότι η ομπρέλα αυτή που θα είναι το κεντρικό κράτος δεν θα έχει καμία ουσιαστικά αρμοδιότητα. Δεν θα έχει σύνταγμα αλλά η λειτουργία του θα στηρίζεται στο πλαίσιο συμφωνίας. Θέση βέβαια, η οποία δεν βρίσκει σύμφωνη την ελληνική
πλευρά.
Αλλά και το θέμα της κοινής εκπροσώπησης στο οποίο ο Ντενκτάς να συμφωνεί περνά μέσα από τη λογική της εκ περιτροπής προεδρίας και πρωθυπουργίας (σε περίπτωση αλλαγής του Πολιτειακού συστήματος).
Ο κατοχικός ηγέτης ερωτηθείς από Τουρκοκύπριους δημοσιογράφους σχετικά με το κεφάλαιο της ασφάλειας είπε ότι αρχικά πίστευε ότι είναι εύκολο κεφάλαιο μέχρι που άρχισε η συζήτησή του, προσθέτοντας ότι "παρουσιάσθηκαν δυσκολίες αλλά αυτά είναι θέματα που συμβαίνουν".
Η συζήτηση του θέματος αυτού έχει ολοκληρωθεί την Τετάρτη, μια σειρά από ζητήματα ωστόσο έχουν παραπεμφθεί για μεταγενέστερο στάδιο, όταν θα αρχίσει η ουσιαστική διαπραγμάτευση. Στο θέμα της ασφάλειας οι διαφορές αφορούν τη μορφή που θα πάρει η συνθήκη εγγυήσεων, η σύνθεση των εγγυητριών χωρών και της πολυεθνικής δύναμης. Επίσης διαφωνούν στον αριθμό των στρατευμάτων που θα παραμείνουν μετά τη λύση. Δεν υπάρχει, επίσης, συναντίληψη για το χώρο που θα σταθμεύουν οι δυνάμεις αυτές.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει προτείνει ένα σύστημα εγγυήσεων που θα έχει ως βασικό άξονα το Συμβούλιο Ασφαλείας, το οποίο θα λαμβάνει τις αποφάσεις. Στο σύστημα αυτό θα μετέχουν οι εγγυήτριες του 1960, Ελλάδα, Τουρκία και Βρετανία.
Οι μεσολαβητές των ξένων χωρών, καθώς και τα Ηνωμένα Έθνη, ευελπιστούν ότι στο νέο γύρο των συνομιλιών,
ο οποίος θα αρχίσει στις 4 Μαρτίου (η διαδικασία θα διακοπεί στις 19 Φεβρουαρίου), θα υπάρξει διαφοροποίηση του κατοχικού ηγέτη. Η εκτίμηση αυτή δεν στηρίζεται σε ενδείξεις, ωστόσο, εκτιμάται ότι η παρέμβαση των μεσολαβητών, Αμερικανών και Βρετανών, θα δώσει μια ώθηση στην όλη διαδικασία.
Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2002: Συμπληρώθηκε η συζήτηση για το θέμα της ασφάλειας
Ολοκληρώθηκε, λίγο μετά τις 6 το απόγευμα της Δευτέρας, σε χώρο του αεροδρομίου Λευκωσίας, η ένατη κατά συνέχεια συνάντηση μεταξύ του Προέδρου της Δημοκρατίας Γλαύκου Κληρίδη και του Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς. Κατά τη σημερινή ένατη συνάντηση στο πλαίσιο των απευθείας συνομιλιών αναμενόταν να ολοκληρωθεί η συζήτηση για το θέμα της ασφάλειας, ενώ την προσεχή Τετάρτη αναμένεται να αρχίσει η συζήτηση του εδαφικού.
Ήδη οι δύο ηγέτες έχουν καλύψει το θέμα των εξουσιών της κεντρικής κυβέρνησης σε προηγούμενες συναντήσεις και μέχρι την προσωρινή διακοπή της διαδικασίας των συνομιλιών, από τις 20 Φεβρουαρίου μέχρι τις αρχές Μαρτίου, προσβλέπουν στην ολοκλήρωση της συζήτησης και παράθεσης των εκατέρωθεν θέσεων για όλα τα κύρια κεφάλαια, όπως αυτά έχουν καθοριστεί από τα ΗΕ.
Παρασκευή 1η Φεβροαυρίου 2002: Δύο εβδομάδες διάλογος με βήμα σημειωτόν
Oλοκληρώθηκε, λίγο μετά τις έξι, την Παρασκευή, η όγδοη κατά σειρά συνάντηση, μεταξύ του προέδρου Κληρίδη με τον Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς. Ο κ. Κληρίδης είχε περάσει λίγο πριν τις 5 το απόγευμα στο αεροδρόμιο Λευκωσίας, στην ελεγχόμενη από τα Ηνωμένα Εθνη ζώνη.
Μετά την ολοκλήρωση δύο εβδομάδων εντατικών διαπραγματεύσεων στο Κυπριακό, τίποτε δεν φαίνεται να έχει αλλάξει στο σκηνικό. Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης από μέρα σε μέρα εμφανίζεται στο τραπέζι με τις ίδιες θέσεις που και στο παρελθόν παρουσίασε, οι οποίες, μάλιστα, τις περισσότερες φορές είναι και σκληρότερες από τις πιο σκληρές θέσεις του παρελθόντος. Κατά τη χθεσινή έκτακτη συνάντηση Κληρίδη και Ντενκτάς, ολοκληρώθηκε η συζήτηση του θέματος που αφορά τις εξουσίες των δύο ομοσπόνδων κρατιδίων.
Ο κ. Ντενκτάς κατέθεσε έγγραφο με τις απόψεις του οι οποίες δεν απείχαν πολύ από όσα ο ίδιος υποστήριξε σε προηγούμενους γύρους διαπραγματεύσεων. Χαρακτηριστικό, πάντως, του βάθους των διεργασιών που διεξάγονται, είναι το γεγονός ότι και οι δύο ηγέτες έχουν καταθέσει για το θέμα των εξουσιών δύο φορές σημειώματα.
Το επόμενο θέμα προς συζήτηση στην ημερήσια διάταξη είναι αυτό της ασφάλειας. Σε σύγκριση με τα υπόλοιπα ζητήματα, στο κεφάλαιο αυτό θεωρείται ότι υπάρχουν οι περισσότερες δυνατότητες σύγκλισης, ενώ με ενδιαφέρον αναμένεται η θέση που θα τηρήσει ο Τουρκοκύπριος ηγέτης στο εδαφικό, το οποίο η ελληνοκυπριακή πλευρά θεωρεί κλειδί των εξελίξεων.
Ανοικτό παραμένει ακόμη και το θέμα των αγνοουμένων, το οποίο αντιμετωπίζεται σε παράλληλη πορεία με την κυρίως διαπραγμάτευση.
Τετάρτη 30 Ιανουαρίου 2002: Προεδρία και δομές της κεντρικής εκτελεστικής εξουσίας στο επίκεντρο
Ολοκληρώθηκε γύρω στις 6.30 το απόγευμα η έκτη κατά σειρά συνάντηση του προέδρου Κληρίδη με τον Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς, στα πλαίσια των απευθείας συνομιλιών για λύση του Κυπριακού. Ο κ. Κληρίδης είχε περάσει λίγο πριν τις 5 το απόγευμα στο αεροδρόμιο Λευκωσίας, στην ελεγχόμενη από τα Ηνωμένα
Έθνη ζώνη.
Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύτηκαν στον Τύπο, οι απόψεις των δυο πλευρών παραμένουν διαμετρικά αντίθετες στο θέμα των εξουσιών, ωστόσο, η απόφασή τους είναι όπως επιταχυνθούν οι συζητήσεις για να ολοκληρώσουν το κεφάλαιο αυτό.
Σήμερα, αύριο και την Παρασκευή θα αναλώσουν τις συζητήσεις τους στο ζήτημα των εξουσιών της κεντρικής κυβέρνησης, ενώ θα ασχοληθούν και με το θέμα της προεδρίας (θα κατατεθεί η τουρκική πρόταση για εκ περιτροπής προεδρία), της σύνθεσης του Υπουργικού Συμβουλίου και τη δομή της νομοθετικής εξουσίας.
Τη Δευτέρα, οι δυο πλευρές αντάλλαξαν τα άτυπα έγγραφά τους (talking points) στα οποία στηρίζουν την προφορική επιχειρηματολογία τους. Αυτό γίνεται για δεύτερη φορά και όπως μας επισήμαναν αποσκοπεί στο να αποτραπεί οποιαδήποτε παρερμηνεία.
Δευτέρα 28 Ιανουαρίου 2002: Σε κλίμα σοβαρών διαφωνιών;
Ολοκληρώθηκε στις 6.05 το απόγευμα της Δευτέρας, η πέμπτη κατά σειρά συνάντηση του Προέδρου της Δημοκρατίας Γλαύκου Κληρίδη με τον Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς.
Η συνάντηση διήρκησε περίπου μία ώρα και πέντε λεπτά.
Στο επίκεντρο της συνάντησης ήταν το θέμα των εξουσιών της κεντρικής κυβέρνησης. Σύμφωνα με πληροφορίες οι διαφωνίες που υπάρχουν μεταξύ των δύο πλευρών στις βασικές πτυχές του Κυπριακού είναι σοβαρές, γεγονός που προβληματίζει τόσο τους εμπλεκόμενους όσο και τους διαμεσολαβητές. Εξάλλου, από τις μέχρι στιγμής τοποθετήσεις του κ. Ντενκτάς παρουσιάζεται απρόθυμος για σοβαρές εδαφικές αναπροσαρμογές, γεγονός που προβληματίζει ιδιαίτερα την ελληνοκυπριακή πλευρά. Διαμετρικά αντίθετες είναι οι θέσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας και του κατοχικού ηγέτη στο εδαφικό και τις εξουσίες.
25 Iανουαρίου 2002: Τέταρτη συνάντηση Κληρίδη - Ντενκτάς
Ολοκληρώθηκε λίγο πριν τις 6.30, το βράδυ της Παρασκευής, η τέταρτη συνάντηση μεταξύ του προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Γλαύκου Κληρίδη και του εκπροσώπου των Τουρκοκυπρίων, Ραούφ Ντενκτάς, στο πλαίσιο των απευθείας συνομιλιών για το Κυπριακό. Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες στη συνάντηση συνεχίσθηκε η συζήτηση του θέματος των εξουσιών και των αρμοδιοτήτων της κεντρικής κυβέρνησης.
Η ελληνική κυπριακή πλευρά εμμένει στη συζήτηση τρόπων μετεξέλιξης και οργάνωσης της Κυπριακής Δημοκρατίας σε διζωνικό, δικοινοτικό ομόσπονδο κράτος, ενώ η τουρκοκυπριακή πλευρά επιμένει στη δημιουργία δύο κρατών με συνομοσπονδιακή σχέση στην κορυφή.
23 Ιανουαρίου 2002: Οι εξουσίες στο επίκεντρο
Πραγματοποιήθηκε στις 5 το απόγευμα της Τετάρτης η συνάντηση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Γλαύκου Κληρίδη, με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, Ραούφ Ντενκτάς.
Η συνάντηση των δύο ανδρών, που ήταν και η τρίτη μετά την έναρξη των απευθείας συνομιλιών,
επικεντρώθηκε στο θέμα των εξουσιών. Όπως έχει διαφανεί από τις τοποθετήσεις μετά την δεύτερη συνάντηση, τη Δευτέρα, οι θέσεις των δύο πλευρών επί του θέματος είναι εκ διαμέτρου αντίθετες. Μεταξύ των θεμάτων, τα οποία είχε θίξει ο Ραούφ Ντενκτάς, ήταν τα δύο κράτη και η αναγνώριση κυριαρχίας του ψευδοκράτους, παραμένοντας ουσιαστικά αμετακίνητος στις θέσεις του.
21 Ιανουαρίου 2002: Δεύτερη συνάντηση Κληρίδη - Ντενκτάς
Τη δεύτερη τους συνάντηση στο πλαίσιο των απευθείας συνομιλιών για λύση του Κυπριακού πραγματοποίσαν, το απόγευμα της Δευτέρας, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Γλαύκος Κληρίδης και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ραούφ Ντενκτάς. Η συνάντηση που
άρχισε στις 5.00 το απόγευμα, κράτησε μιάμιση περίπου ώρα, αλλά τα αποτελέσματά της δεν έγιναν γνωστά, καθώς πραγματοποιήθηκε μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας.
16 Ιανουαρίου 2002:
Έναρξη Πρώτου Γύρου
Την Τετάρτη 16 Ιανουαρίου άρχισαν απευθείας συνομιλίες για την επίλυση του Κυπριακού μεταξύ του Προέδρου της Δημοκρατίας Γλαύκου Κληρίδη και του Τ/Κ ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς, υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών. Οι δύο ηγέτες
συμφωνήθηκε να συναντώνται μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας
στην παρουσία του Ειδικού
Απεσταλμένου του ΟΗΕ για το Κυπριακό, Άλβαρο ντε Σότο.
Στις συνομιλίες τον Πρόεδρο Κληρίδη συνοδεύουν
ο Γενικός Εισαγγελέας Αλέκος Μαρκίδης, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Μιχάλης Παπαπέτρου και ο Υφυπουργός παρά τω Προέδρω Παντελής Κούρος.
Τον Ντενκτάς συνοδεύουν οι Εργκιούν Ολγκιούν ("υφυπουργός παρά τω προέδρω"), Τεσάρ Τσιαρλάρ ("υφ. Εξωτερικών") και Μομπτάλ Σοϊσάλ, σύμβουλος επί συνταγματικών. Πρακτικογράφος για την τ/κ πλευρά είναι η Σεμιχάν Μπιράντ, που εργάζεται στο "προεδρικό γραφείο".
Τα Ηνωμένα Έθνη δια του Αλβαρο ντε Σότο, του ειδικού απεσταλμένου του Γενικού Γραμματέα, έχουν προχωρήσει σε διάφορους σχεδιασμούς σε σχέση με τη διαδικασία αλλά και με την ουσία. Για τον Περουβιανό διπλωμάτη παραμένει ως στόχος η επίτευξη μιας συμφωνίας μέχρι το καλοκαίρι, ώστε να υπάρχει χρονικό περιθώριο για τη διεξαγωγή δημοψηφισμάτων πριν την ολοκλήρωση των ενταξιακών συνομιλιών για την Κύπρο.
Επί της ουσίας, ο Διεθνής Οργανισμός είναι έτοιμος να συμβάλει στη διαδικασία με την υποβολή εγγράφων επί όλων των πτυχών του Κυπριακού.
Οι συναντήσεις των δύο ανδρών θα γίνονται
τρεις φορές την εβδομάδα, κάθε Δευτέρα, Τετάρτη και Παρασκευή, σε ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα στο χώρο του παλιού αεροδρομίου της Λευκωσίας,
στην ελεγχόμενη από τα Ηνωμένα Έθνη ζώνη.
|